De oudste botanische tuin van Nederland is te vinden in Zuid-Holland. De Hortus Botanicus in Leiden is onderdeel van de Leidse Universiteit, maar is vanaf de oprichting ook toegankelijk voor publiek. Met 4 hectare en meerdere gebouwen, kun je hier uren rondstruinen. Wil je niets missen? Wij hebben een aantal favoriete hotspots en activiteiten op een rijtje gezet.
Dit wil je niet missen in de Hortus Botanicus in Leiden
Volgens de website duurt een bezoek aan de Hortus Botanicus in Leiden zo’n 2 uur. Maar als je echt niets wil missen, ben je zo een paar uur extra kwijt. De botanische tuin is opgedeeld in verschillende thema tuinen. Om het bezoekers makkelijk te maken, staan er overal in het park wegwijzers die de kortste route naar de verschillende tuinen aangeven.
Daarnaast zijn er ook verschillende themaroutes te volgen, zoals de algemene Hortus route of de gratis te volgen audiotour ‘Kroonjuwelen’ die je langs de beste highlights neemt. Deze audiotours kun je ook op de website terugluisteren.
Hieronder vind je onze 7 favoriete activiteiten in Hortus Botanicus in Leiden:
#1 Verwonderen in de Tropische Kas
Het absolute hoogtepunt van een bezoekje aan de botanische tuin in Leiden, is toch wel de Tropische Kas. Letterlijk en figuurlijk, want via de trappen klim je tot het hoogste puntje van de kas. Het is hier behoorlijk zweten geblazen, want je bevindt je tenslotte in de kunstmatige tropen.
In het bladerdak ontdek je de meest uiteenlopende planten en bomen. Sommige bladeren zijn nog groter dan jijzelf. En over groot gesproken, de enorme leliebladeren in de vijver mag je ook zeker niet overslaan.



#2 Harry Potter spelen in de Wintertuin
Via de Tropische Kas loop je zo binnendoor naar de Wintertuin. Een toffe plek met de meest bijzondere planten. We ontdekken hier vleesetende planten en de Reuzenaronskelk die al meerdere malen in het nieuws is geweest. Helaas was hij tijdens ons bezoek helemaal uitgebloeid. Alhoewel, misschien ook wel een mazzeltje want deze plant die slechts een keer in de 5 tot 15 jaar bloeit, schijnt enorm te stinken.
In de bijbehorende kassen voelt het alsof we zo Professor Spruit tegen het lijf kunnen lopen. We hebben nog gezocht naar Harry Potter en potten verse Madragora baby’s, maar we hebben ze helaas niet gevonden!



#3 Bezoek expo’s in de Oude Sterrewacht
Als je een stukje verder loopt, kom je uit bij de Oude Sterrewacht. Deze Sterrewacht is het oudste universitaire observatorium ter wereld. In het bezoekerscentrum op de begane grond worden regelmatig leuke tentoonstellingen en workshops georganiseerd.
Ook worden er rondleidingen gegeven door Instituut Sterrewacht, waarbij je een kijkje mag nemen in de koepels waar je een van de oudste telescopen van Nederland kunt bewonderen. Zo’n rondleiding met gids kost 5 euro en moet je vooraf boeken.

#4 Leer alles over plantenevolutie in de Systeemtuin
Leer alles over het plantenrijk in de Systeemtuin. Tijdens een wandeling langs de rechthoekige plantenbedden, is het alsof je door de evolutie van planten heenloopt. Draaiborden aan de zijkant van ieder plantenbed bevatten interessante weetjes en feitjes.



#5 Geuren en kleuren in de Europese tuin
De Europese tuin is voor velen waarschijnlijk een feest der herkenning. Ik vind dit vooral een mooi stukje tuin omdat het voor een groot deel langs het water loopt. Ook groeien hier een aantal van mijn favoriete, heerlijk geurende planten.


#6 Taartje eten in het Hortus Grand Café
Bij het entree vind je het Hortus Grand Café. Met lekker weer kun je plaatsnemen op het terras. Bij minder mooi weer is het ook prima toeven in de kas.
Je smult hier van heerlijke hapjes, uiteraard met veel pure en lokale ingrediënten uit het seizoen. Op de kaart vind je voornamelijk vegetarische en plantaardige gerechten (jeej!). Ook kun je hier taartjes van de Amsterdamse bakkerij Holtkamp bestellen.

#7 Souvenirs shoppen in de museumwinkel
Je gaat vast niet met lege handen naar huis als je een kijkje hebt genomen in de museumwinkel. Ik kocht er bijvoorbeeld een zakje biologische tulpenbollen van FAM Flowerfarm. Maar je shopt hier ook zaden voor groenten en bloemen, een bouwpakket voor je eigen miniatuurkas, divers handig tuingereedschap en de leukste gietertjes.
Misschien ook interessant: Doen in Leiden in 1 dag.

Bezoek met kinderen
Is de Hortus Botanicus in Leiden ook leuk voor kinderen? Volgens onze kids (7 jaar en 9 jaar) wel! Kinderen tot 4 jaar hebben gratis toegang tot de tuin. Wij hebben een museumkaart dus mochten ook kosteloos binnenwandelen.
Voor kinderen is er altijd een gratis speurtocht te volgen, die is afgestemd op de huidige thema’s in de botanische tuin. Zonder uitgestippelde route kunnen kinderen hier lekker zelf op avontuur gaan. Ga op zoek naar vleesetende planten in de Wintertuin, zoek de vissen in de Tropische Kas en spring op de stapstenen in de Japanse tuin.
In de systeemtuin zijn er speciale informatiebordjes voor kinderen gemaakt, waar grappige weetjes op staan.
In het Hortus Grand Café is een aparte kinderkaart waar je naar kunt vragen met aangepaste gerechten. En je kunt ook je eigen eten en drinken opeten tijdens een picknick in de tuin.



Praktische tips
Wil je binnenkort ook een bezoek brengen aan de Hortus Botanicus in Leiden? Hier lees je nog een aantal handige tips:
- De Hortus Botanicus bevindt zich in het historische centrum van Leiden. Het adres is Rapenburg 73
- Vanaf station Leiden Centraal is het maar 10 minuten lopen naar de botanische tuin
- Parkeren in de binnenstad is wat lastiger. Aan de weg mag je maximaal 2 uur parkeren. Net buiten de stad zijn er parkeergarages waar je voordeliger kunt staan
- Museumkaarthouders mogen gratis naar binnen. Reserveren vooraf is niet noodzakelijk, je kunt gewoon naar binnen lopen
- Heb je geen museumkaart en wil je niet in de rij staan? Boek dan hier online je toegangticket
- De beste tijd om de botanische tuin te bezoeken in de lente en de zomer, wanneer alles mooi in bloei staat. Ons eerste bezoek was in de herfst en toen was er wel veel uitgebloeid
- Honden zijn niet toegestaan in de tuin, met uitzondering van hulphonden
Lees ook:

Sinterklaas op een vakantiepark: De 10 leukste Sinterklaasweekenden met pakjesavond
Kringlopen in Den Haag. Tweedehands winkelen in het centrum
Oradour-sur-Glane. Tips voor een respectvol bezoek (ook met kinderen)
Zomer in Familiepark Drievliet. Handige tips bij warm weer
Pannenkoekenboot Rotterdam. Onbeperkt smikkelen op het water
5x doen tijdens je bezoek aan Luchtvaartmuseum Aviodrome
Home Made Easter Market. De vrolijkste paasmarkt in Den Haag
Winter in het Spoorwegmuseum. Schaatsen tussen de treinen
Aan boord van de Kerst Expres. Met de museumstoomtram naar de kerstman
Vier pakjesavond op een vakantiepark! 7 tips
De leukste kerst uitjes in Nederland (per provincie)
Ga mee met de Pieten Expres. Hét sinterklaasuitje in West-Friesland
Art Zoo Museum Amsterdam. De wunderkammer zonder dierenleed
De 10 leukste activiteiten tijdens een familieweekend
5 favorieten voor kinderen bij Openluchtmuseum Salzburg
Combi-bezoek aan Orrido di Ponte Alto en Giardino dei Ciocioi
Logeren bij Fien & Teun op Familie Resort Molenwaard
Naar een museum op Vaderdag? De leukste musea voor papa’s
Dino Experience Park in Gouda. Dit wil je weten
7 rustige alternatieven voor Hollandse trekpleisters
10 Dino uitjes in Nederland (niet in een dierentuin)